عنوان صفحه
فصل اول : کلیات طرح
1-1 – بیان مساله تحقیق 2
1-2- اهمیت موضوع تحقیق و دلایل انتخاب آن3
1-3- هدفهای تحقیق 4
1-4سوالات یا فرضیه های تحقیق ( بیان روابط بین متغیرهای مورد مطالعه) 4
1-5- چهارچوب نظری تحقیق 5
1-6- روش تحقیق 6
1-7- پیشینه پژوهش 6
1-8- روش گرد آوری اطلاعات 6
1-9-روش تجزیه و تحلیل اطلاعات 6
1-10- منابع پژوهش 7
1-11- واژهای کلیدی 7
فصل دوم : هنر همگانی
مقدمه 9
2-1- هنرهمگانی 14
2-2- چیستی هنر همگانی 20
2-3- ایجاد فضای خلاقه و ایجاد تخیل در بیننده اثر 26
2-4- فواید هنر همگانی 30
2-4-1- فرهنگی 30
2-4-2- اقتصادی30
2- 4-3- آموزشی 30
2-5- انواع هنرهای همگانی31
2-6- شهر بستری برای آفرینش هنر 31
2-6-1- عناصر یا فضاهای میانی33
2-6-2- شهرنشینی و شهرسازی ایران 35
2-6-3- اصول طراحی ایرانی 36
2-6-4- شاخصهای زیبایی شناسی 37
2-6-5- برنامه زیباسازی شهر تورنتو 38
2-6-6- نیاز امروز ما 38
2-6-7- مطالعات شهری 40
2-6-8- اهمیت و توجه به فضای پیرامون 41
2-6-9- هنر در فضای همگانی 42
2-6-10- میادین شهری 45
2-6-11- هویت در فضای شهری 46
2-7- مجسمه شهری 48
2-7-1- تعریف مجسمه شهری 50
2-7-2- ویژگی‌های آثار شهری 52
2-7-3-ایجاد حس مکان و هویت 53
2-7-4- انواع مجسمه شهری 54
2 – 7 – 5- مجسمه‌ی یادبود یا یادبود مجسمه 54
2-7-6- طاقهای یادمانی 58
2-7-7- ستونهای یادمانی 58
2-7-8- ساعتهای تزئینی 59
2-7-9-نقشها و کارکردهای مجسمه 60
2-7-9-1- تقویت حس مکان 60
2-7-9-2- تعریف و هویت بخشی به فضاهای شهری 61
2-7-9-3- ارتقای کیفیت و ایجاد سرزندگی فضاهای شهری 66
2-7-9-4- ارتقای آگاهیهای عمومی و معرفی نمادها و ارزشهای فرهنگی 74
2-7-9-5- معرفی عملکرد و روحیه میدان یا محدوده پیرامون آن یا تداعی عملکرد تاریخی یا فرهنگی آن 75
2-7-9-6- تعریف مرکز ثقل و نقطه تمرکز میدان 75
2-7-9-7- ایجاد یک نشانه شهری 75
2-7-9-8- تناسب بخشی به نام میدان 76
2-7-9-9- معرفی سبکها و سنتهای هنری 76
2-8- دیوار نگاری 77
2-9- معماری به عنوان یک هنر عملکردی هنری که در آن زندگی می کنیم 80
2 – 9– 1 – تأثیر معماری بر مجسمه‌سازی817
2-10- شهرشب 91
2-10-1- ساماندهی نور ساماندهی فضا 91
2-10-2- سیمای شبانه شهرها 93
2-11- هنر همگانی ومبلمان شهری95
2-11-1- اهمیت مبلمان در سیمای شهری 98
2-11-2- جایابی بهینه مبلمان شهری 99
2-11-3- روابط نظام‌مند در بین عناصر مبلمان شهری 100
2-11-4- تبلیغات 103
2-11-5- مواد و مصالح 103
2-11-6- تخریب‌گرایی وندلیسم104
2-11-7- عوامل سازنده سیمای هر شهر 105
2-11-8- پارک؛ از فضای سبز تا رویداد هنری 106
2-11-8-1- فرهنگسراها؛ مدل‌ ایرانی108
2 -11 – 8 – 2 – پارک هزاره 110
2-12- طراحی صنعتی و طراحی شهری 113
فصل سوم : هنر همگانی در ایران
3-1- برسی هنر همگانی در ایران 118
3-2- رابطه هنر با اقتصاد 121
3-3- ارتقاء ذائقه هنری مردم 123
3-4 گفتگوی مجید احمدی با حمید شانس 126
3-5- تهران ومیادین آن 130
3-6- شهرستانها ومیادین آنها 135
3-7- برسی نقش نشانه‌های شهری در تهران 135
3– 7 – 1 – سردر باغ ملی در تهران137
3-7-2-  برج آزادی تهران 143
3-7-2-1- گفت و گو با حسین امانت طراح میدان آزادی144
3-7-3- برج میلاد151
3-8- ارزش‌ها در طراحی مجسمه‌های شهری 155
فصل چهارم : معرفی هنر مندان مطرح در هنر همگانی
4-1- سیاوش ارمجانی159

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

4-2- آنیش کاپور164
4-2-1- چند نمونه از آثار آنیش کاپور167
4-2-2- گفت‌وگوی آنیش کاپور با «شرق» که به مناسبت رونمایی از برج المپیک لندن انجام
شده169
4-3- ماگدالنا آباکانوویکز175
4-4- جاناتان بروفسکی176
4-5- فرناندو بوترو 176
4-6- مینگ فای 177
4-7ـ تتسو هارادا 177
4-8ـ گریس نولتون178
4-9-ـ کلمنت میدمور 178
فصل پنجم : پروژه عملی
– مقدمه 181
5-1- پروژه عملی (هفت آسمان) 182
فصل ششم : نتیجه گیری وپیشنهاد
6-1- چه باید کرد 184
6- 2- نتیجه گیری 193
– تصاویر197
– مجسمه های من258
– نقاشی های من 275
منابع 283
فهرست تصاویر:
– تصاویر صفحه 198 مربوط است به صفحات ……………………………. 3 و15
– تصاویر صفحه 199 مربوط است به صفحات. …………………………… 3 و15
– تصاویر صفحه 200 مربوط است به صفحات…………………………… 11و137
– تصاویر صفحه 201 مربوط است به صفحات ………………………….. 11و137
– تصاویر صفحه 202 مربوط است به صفحات………………………… 11و137
– تصاویر صفحه 203 مربوط است به صفحات ……………………… 11و137و143
– تصاویر صفحه 204 مربوط است به صفحات ……………………… 11و136و151
– تصاویر صفحه 205 مربوط است به صفحه……………………………… 15
– تصاویر صفحه 206 مربوط است به صفحه .………………………………15
– تصویر صفحه 207 مربوط است به صفحه ………………………………. 15
– تصاویر صفحه 208 مربوط است به صفحه ………………………………. 15
– تصاویر صفحه 209 مربوط است به صفحات …………………………15و17
– تصاویر صفحه 210 مربوط است به صفحات …………………… 18و28و29و67
– تصاویر صفحه 211 مربوط است به صفحات ……………………… 18و29و67
– تصاویر صفحه 212 مربوط است به صفحات ………………………… 26و164
– تصاویر صفحه 213 مربوط است به صفحات ……………………….. 110و164
– تصاویر صفحه 214 مربوط است به صفحات ………………………. 110و164
– تصاویر صفحه 215 مربوط است به صفحات ………………………. 110و164
– تصاویر صفحه 216 مربوط است به صفحات ………………………. 110و164
– تصاویر صفحه 217 مربوط است به صفحات ………………………. 110و164
– تصویر صفحه 218 مربوط است به صفحات ………………….. 164و167و169
– تصاویر صفحه 219 مربوط است به صفحات ………………… 164و167و169
– تصاویر صفحه 220 مربوط است به صفحات …………………….. 164و168
– تصاویر صفحه 221 مربوط است به صفحات …………………… 164و168
– تصاویر صفحه 222 مربوط است به صفحات …………………….. 164و168
– تصاویر صفحه 223 مربوط است به صفحات …………………….. 164و168
– تصاویر صفحه 224 مربوط است به صفحات …………………….. 164و169
– تصاویر صفحه 225 مربوط است به صفحات ………………………… 164و169
– تصاویر صفحه 226 مربوط است به صفحات ………………………. 164 و169
– تصاویر صفحه 227 مربوط است به صفحه ……………………………… 164
– تصاویر صفحه 228 مربوط است به صفحه ………………………………. 49
– تصاویر صفحه 229مربوط است به صفحه ………………………………. 49
– تصاویر صفحه 230 مربوط است به صفحه ……………………………… 49
– تصاویر صفحه 231 مربوط است به صفحه ……………………………… 49
– تصاویر صفحه 232 مربوط است به صفحه ……………………………… 49
– تصاویر صفحه 233 مربوط است به صفحه …………………………….. 49
– تصاویر صفحه 234 مربوط است به صفحات ……………………….. 56و88
– تصاویر صفحه 235 مربوط است به صفحات ……………………….. 56و88
– تصاویر صفحه 236 مربوط است به صفحه …………………………….. 56
– تصاویر صفحه 237 مربوط است به صفحه ……………………………. 56
– تصاویر صفحه 238 مربوط است به صفحه ……………………………. 56

– تصاویر صفحه 239 مربوط است به صفحه …………………………….. 57
– تصاویر صفحه 240 مربوط است به صفحه ……………………………. 57
– تصاویر صفحه 241 مربوط است به صفحه …………………………….. 58
– تصویر صفحه 242 مربوط است به صفحات ……………………….. 89و159
– تصاویر صفحه 243 مربوط است به صفحات ………………………. 89و159
– تصاویر صفحه 244 مربوط است به صفحات ………………………. 89و159
– تصاویر صفحه 245 مربوط است به صفحه …………………………… 90
– تصاویر صفحه 246 مربوط است به صفحه …………………………… 90
– تصویر صفحه 247 مربوط است به صفحات …………………….. 136و137
– تصاویر صفحه 248 مربوط است به صفحه ………………………… 175
– تصاویر صفحه 249 مربوط است به صفحه …………………………. 175
– تصاویر صفحه 250 مربوط است به صفحه …………………………. 176
– تصاویر صفحه 251 مربوط است به صفحه ………………………… 176
– تصاویر صفحه 252 مربوط است به صفحه …………………………. 176
– تصاویر صفحه 253 مربوط است به صفحه ……………………………… 177
– تصاویر صفحه 254 مربوط است به صفحه ……………………………… 177
– تصاویر صفحه 255 مربوط است به صفحه …………………………….. 178
– تصاویر صفحه 256 مربوط است به صفحه …………………………….. 178
– تصویر صفحه 257 مربوط است به صفحه …………………………….. 91
– تصویر صفحه 259 مربوط است به صفحات ……………………….. 182و258
– تصاویر صفحه 260 مربوط است به صفحات ………………………. 182و258
– تصاویر صفحات 261 الا265 مربوط است به صفحات ……………….. 182و258
– تصاویر صفحات 266 الا274 مربوط است به صفحه …………………….. 258
– تصاویر صفحات276 الا282 مربوط است به صفحه …………………….. 275

فصل اول
کلیات طرح

1-1 – بیان مساله تحقیق :
در جوامع سنتی، گذار ازسنت به مدرنیته، نه در گذر زمان و بستر جامعه، بلکه از طریق فرهنگ وارداتی شکل می گیرد و در این میان پدیده هایی ظهور می نمایند که عدم توجه شایسته به آنها موجب نتایج جبران ناپذیر می گردد. از جمله نتایج حاصل از تغییر نگرش از سنت به مدرنیته در عرصه هنر، گسست میان مخاطب و هنرمند است. این جدایی در کلیه رشته های هنری، که با آکادمی غربی مرتبط اند، نمود داشته و فاصله هنرمند و مخاطب – به واسطه اثر هنری – فزونی می گیرد. با توجه به پیشینه مجسمه سازی در ایران و گسست طولانی در تاریخ و روند حضور آن در بستر اجتماعی، درک تاریخی جامعه ایرانی از مجسمه و مجسمه سازی با سایر ملل هم قدمت خود، کاملاً متفاوت است. لذا تعریف مجسمه سازی برای مخاطب عام ایرانی، با آموزش نوین مجسمه سازی و رویکردهای جدید آن در آموزه های دانشگاهی- که گاهی حتی توسط خواص نیز مشکل درک می شود تا حد بسیار زیادی متفاوت بوده و ارتباط عموم مردم را با اثر هنری غیرممکن مینماید. بر این اساس، جدایی هنرمندان و مردم روز به روز بیشتر شده و آثار هنری در گوشه آتلیه ها، سالن نمایشگاه ها و موزه ها مهجور مانده؛ و آثای مبتذل و سطحی در منظر نگاه مردم قرار می گیرند. در این میان، مجسمه سازی شهری میتواند نقشی موثر برای ارتقای ادراک مخاطب ایجاد کند و با ارتباط بین مخاطب و مجسمه ساز معاصر، عرصه را برای ارائه آثار ارزشمند فراهم آورد.(کردی،1389،2)
همانطور که در مطلب فوق آمده هنر عمومی به ویژه مجسمه های شهری علاوه بر ارتقای سطح آگاهی عموم مردم از هنر و تجربه شدن از طرف عموم مردم باعث نوعی آشتی میان مردم با تمام هنرها شده است. به نوعی میشود گفت هنر عمومی در کنار مردم است.مثل مردم در جغرافیا های مختلف در زمان های مختلف و در فرهنگ های مختلف تغییر می کند و قالب معینی ندارد.
ومی کوشد مثل یک شهروند همسایه خوبی برای دیگر شهروندان باشد.برسی , شناخت و تعریف هنر همگانی و جایگاه آن درجوامع مختلف ونقش آن در ایران مساله این تحقیق میباشد.
1-2- اهمیت موضوع تحقیق و دلایل انتخاب آن :
مجسمه سازی در ابعاد بزرگ، که غالباً از اسب های برنزی پارک ها وپیکره های عمومی گذشته، بسیار دور است، اخیراً به جز همیشگی فرهنگ چشم اندازه های شهری تبدیل شده است. در واقع این نوزایی معاصر هنر همگانی نخستین تجدید حیات عمده هنر شهری در پنجاه سال گذشته است.
از پیش از جنگ جهانی اول، که مکتب هنری نئوکلاسیک چشم اندازها را با مجسمه های عمومی لبریز میساخت، فعالیت هنری تا بدین حد چشمگیر نبوده است. گذشته از تجربه ای اندک با مایه های اجتماعی در نقاشی دیواری، که در دهه چهل توسط برنامه هنر دولتی دبلیو پی ای رهبری شد مفهوم هنر همگانی تا حد زیادی خفته ماند.
محبوبیت امروزین مجسمه سازی همگانی در واقع ریشه در دهه پنجاه داشت. وقتی مجموعه چشمگیر مجسمه های بزرگ و جوش داده دیوید اسمیت به صحنه هنر پا گذاشت،(تصاویر صفحات198و199) مردم به قدرت هیجان انگیز اثر هنری در ابعاد بزرگ و درهوای آزاد آگاهی یافتند. عادت اسمیت در مورد گذاشتن آثار کامل شده و در محوطه های باز و وسیع اطراف استودیویش در بولتن لندینگ در ایالت نیویورک، برخی از روسای موزه ها وکارمندان عالی رتبه را متقاعد ساخت که این نوع هنر می تواند به صورتی موثردر بیرون از دیوارهای موزه عمل کند. در واقع این سازه های بزرگ و براق از فولاد ضدزنگ همتای نقاشی پرتحرک و اکسپرسیونیستی انتزاعی آن دوران در مجسمه سازی فقط می توانست در هوای آزاد متصور شود. در اواسط دهه شصت مجسمه سازی در ابعاد بزرگ به راه افتاده بود، بسیاری از هنرمندان اکنون دیگر با بسیاری از مواد صنعتی قطعات بزرگی می ساختند اما استقبال عامه از این هنر و نظام پخش آنها همچنان ناقص بود. مردم برای تفکر و دریافت میزان و معنای احتمالی این آثار پر راز و رمز، نیاز به زمان داشتند.( هواردجی ، اسماگولا ، 1381 ، 20 ،21 )
در میان این یکنواختی و رکورد مدنی، هنر و به ویژه مجسمه سازی نقش بسزایی در طراحی و فضاسازی شهری دارند، که این چیزی ورای تزئین محض و زیبایی ظاهری است. مجسمه سازی با گیرایی درونی و تصدیق ارزشهای زیبایی شناختی، نقشی بیش از کاربردصرف خواهد داشت.
پیکره سازی، با ارتقای میزان حظ بصری در محیط، باعث عدم تسلیم ذهن به نظام های موجود
می شود. برای پی بردن به لزوم چنین چیزی، واکاوی سطوح زیرین پدیدار شناسی برای کشف ارزش روان شناختی بصری، ضروری به نظر می رسد. جنبه های دیداری ای که در معنای گسترده خود، تحت عنوان “مجسمه سازی شهری ” شناخته می شوند. معرفی نمونه های خوب چنین فعالیت هایی در حوزه مبلمان شهری، ما را در زیبا سازی شهرهای دیگر رهنمون می کند. (بحارلو ، 1389 ، 10 )
در این راستا فعالیت های گوناگون و سرمایه گذاری های عظیمی در نقاط مختلف دنیا در حال اجرا می باشد که برنامه ریزان و دست اندرکاران آنها انتظارات مختلفی درباره عملکرد و انعکاس این پروژه های هنری در نزد جوامع خود به ویژه نسل جوان دارند.
1-3- هدفهای تحقیق :
– برسی نظر های مختلف وشناخت دقیقتر هنر همگانی.
– کارکردهای هنر همگانی.
– برسی آن درجوامع مختلف وایران .
– برسی کار های انجام شده در این رابطه در ایران .
1-4- سوالات یا فرضیه های تحقیق:
( بیان روابط بین متغیرهای مورد مطالعه)
– آیا آثار موجود در میادین و سطح شهر ها توانسته به اهداف هنر همگانی دست یابد؟
– آیا هنر همگانی در ارتقای سطح آگاهی عمومی موثر بوده است ؟
– آیا هنر همگانی توانسته تا حدی فاصله ایجاد شده بین مردم وهنر را پر کند ؟
– نقش هنر همگانی در ارتقای ادراک مخاطب عام از هنر .
– نقش هنر همگانی در اقتصاد هنر
1-5- چهارچوب نظری تحقیق :
هنر عمومی در باره وجود فرد نیست، درباره وجود دیگران است. درباره ذوق و سلیقه های شخصی نیست، درباره احتیاجات دیگران است. درباره بیم و امید هنرمند نیست، درباره نشاط و خشنودی دیگران است. درباره شخصیت افسانه ای هنرمند نیست، درباره جامعه سازی هنر است. بنا نیست که حس کوچکی و بی اهمیتی به مردم بدهد، بناست که حس تعالی و شکوهمندی به مردم بدهد.
بنا نیست که میان فرهنگ متعالی و عموم مردم فاصله بیندازد، بناست که هنر را عمومی کند و هنرمند را هم یکی از عموم.
لغت «هنر» در عبارت «هنر عمومی» به حضور کارهای عظیم الجثه هنری، در میدان های وسیع شهری اشاره نمی کند و البته آن نیست که قاب می شود و به دیوار آویزان می گردد. هنر عمومی آن است که از طرف عموم تجربه می شود.
هنر عمومی، هنر عموم هم نیست. آن چنان که مثلاً هنر نازی های هیتلری و کمونیست های استالینی، هنر عموم بود. هنر عمومی، افسانه سازی و تخیل پردازی نمی کند، مشکل گشای تمام مسایل اجتماعی هم نیست. هنر عمومی، جانشین کمک رسانی های اجتماعی نمی شود و جایش را هم هگرز، فضای سبز کنار برج ها، پر نمی کند. امروزه، چون هنر، از چندین جهت متفاوت، هدف انتقاد قرار گرفته است، هنرمندان بسیاری شجاعت یافته زندگی منزویشان را ترک کرده، به زندگی های اجتماعی مشغول شده اند. از درون استودیوها بیرون آمده شهروند فعالی شده اند. هنر عمومی سعی می کند تمام هنرها را، در دسترس عموم قرار دهد. هنر عمومی هنر آرام و بی تفاوتی نیست.
هنر عمومی، مانند مبلغ مذهبی، متعهد به انجام وظیفه می باشد. در هنر عمومی، هنرمند، فن و مهارتش را به جامعه ارایه می دهد و مقامی هم در جامعه به عنوان تولید کننده و سازنده، کسب
می کند. در این جا احتیاجات اجتماعی و فرهنگی عموم، از هنر و هنرمند پشتیبانی می کنند.
هنر عمومی فقط یک خلاقیت هنری نیست. یک تولید فرهنگی و اجتماعی است که از درون احتیاجات فرهنگی و اجتماعی عموم، منشا می گیرد. اشخاص بسیاری، علاوه بر شخص هنرمند، در تولید هنر عمومی شریک و مسئولند که اگر فقط شخص هنرمند را سزاوار افتخار و پاداش بدانیم، نادرست گفته و به گمراهی رفته ایم.
هنر عمومی وابسته به رابطه ی متقابلی است که با عموم مردم دارد. رابطه ای، مبتنی بر فرضیات مشترک. میان مردم. هنر عمومی، نباید عموم مردم را تحقیر کند، مورد حمله قرار دهد یا بخواهد کنترل کند. هنر عمومی باید در مقام همسایهی دیوار به دیوار عموم، قرار بگیرد.(ارمجانی ،1383 ،8،9)
1-6- روش تحقیق:
کاربردی وتوصیفی واجرائی.
1-7- پیشینه پژوهش:
در منابع مختلف به خاطر اهمیت آن اشاره شده است ومن سعی در جمع آوری و مدون کردن آن دارم.
1-8- روش گرد آوری اطلاعات:
کتابخانه ای ودر صورت لزوم میدانی.
1-9-روش تجزیه و تحلیل اطلاعات:
برسی همه جانبه موضوع و مقایسه آن در جوامع مختلف واجرای عملی یافته ها در بخش عملی پایان نامه.
1-10- منابع پژوهش:
مقاله / کتاب / مجله / اینترنت
1-11- واژهای کلیدی:
هنر همگانی / مجسمه / مجسمه سازی / مجسمه شهری / هنر مدرن / شهر / زیبائی
فصل دوم
هنر همگانی
مقدمه:
آنگونه که شهروندان حضور خود را در شهر می خواهند بیان و ثبت کنند. گرافیتی، یادگارهای روی دیوار و … آنگونه که فرد می خواهد پیامی را به دیگران برساند و آنها را در چگونه اندیشیدن خود شریک کند و نیز بواسطه مداخله در محیط آن را از آن خود گرداند. چنانچه به این پدیده ها در طراحی فضاها توجه شود می توانند در خدمت کیفیت فضا در آیند در غیر این صورت به گونه ناهنجاری به معزلی در منظر شهری تبدیل می گردند تا جایی که تبدیل به وائدالیسم می شوند.
فعالیتهای هنری که برخی مردم (عموماً غیر متخصص) در شهر به آن می پردازند. مانند نوازندگان دوره گرد، حاجی فیروزها، خوانندگان دوره گرد و از این قبیل موارد، مانند مورد پیشین چنانچه در طراحی و مدیریت فضاها، مورد توجه و بررسی قرار گیرند مفید بوده در غیر این صورت ناخوشایند خواهند بود.
 هنر همگانی به مثابه یک فرایند اجتماعی است که درآن مردم و هنرمندان و طراحان شهری و معماران در تولید یک کار هنری مشارکت می کنند.
تولیدات هنری مانند موسیقی، نقاشی، مجسمه سازی و … که توسط هنرمند یا هنرمندان متخصص تولید، تصویب و اجرا می شوند. هنرمند کار را با دید زیباشناسانه و بر اساس مبانی زیباشناسانه انجام می دهد.
مردم یک شهر زیست جهانها و عوالم مشترکی دارند. عنصری لازم است تا آنها را به این عوالم مشترک متصل کند. هرچه فرد در بازتاب اندیشه و هویت خود را در کالبد شهر  بیشتر مشاهده کند آن را بیشتر از آن خود دانسته و آنجا برایش حس مکان دارد. از سوی دیگر هر چه این فضا تجربه و اندیشه جدید را با او به گفتگو بنشیند و حس زیباشناسانه او را برانگیزد تجربه زندگی شهری برایش خوشایند تر خواهد بود. چنانچه فراتر از این در شهر برای او مکانی فراهم باشد که آن قوه خلاقیت را با دیگر همشهریهایش در خلق فضای شهریش بکار بندد به آرمانشهرش نزدیکتر می شود. یکی از راههای بازنمود این اندیشه و هویت و برانگیختن و بکاربستن قوه خلاقیت هنرهای همگانی است.
هنر همگانی به کارهای هنری گفته می شود که توسط هنرمندان و در برخی موارد با مشارکت مردم در فضاهای شهری که نفوذپذیری بصری مناسب داشته و دسترسی عموم به آن میسر است یا به صورت پروژه های موقت و یا دائمی واقع می شود. این پروژه ها و کارهای هنری به گونه ای هستند که هویت زمینه خویش را برجسته می کنند، کیفیت محیط فیزیکی را بالا می برندو موجب افزایش حضور مردم در فضا و ایجاد حس تعلق در آنها شده می تواننددر کنار دیگر سیاستهای طراحی در مکانسازی مشارکت کنند. عرضه همگانی، صحنه اجرای تأتر زندگی عمومی در شهرهاست و آنچه در ارتباط با این فضاها مهم است کیفیت زندگی شهری و ارتقاء آن می باشد. پلاژها، پارک ها، خیابان ها و محوطه های عمومی مکانهایی هستند که ساکنان شهرهای شلوغ می توانند در آن پرسه بزنند. از فشارهای روانی روزمره فرار کنند. از تجربه زیبا شناختی محیط لذت ببرند. در یک تعامل نزدیک گردهم آیند و در نهایت با گوهر نمادین شهر درگیر شوند. یکی از عوامل تأثیرگذار بر کیفیت فضای شهری هنرهای همگانی می باشد عوامل تأثیر گذار دیگر شامل محوطه سازی، تسهیلات فضای شهری، مدیریت و نگهداری می باشند.هنرهای همگانی فقط مجسمه های شهری . یا نقاشی دیواری نیستند. هنرهای همگانی را می توان آثار هنری و فعالیتهای هنری نظیر پیکر تراشی، نمایشهای خیابانی ، نقاشی، رقص، موسیقی و … که در فضای شهری واقع می شوند دانست. هنر همگانی می تواند یکی از وسایل تبدیل شهر به مکانی برای خلاقیت و سرشاری زندگی شود.
(www.Parse Dar Didar.blogfa.com)
هنر عمومی، در واقع می تواند هر نوع اثر هنری باشد. البته با آثار هنری که در یک مکان عمومی هم چون موزه، گالری یا هرمکان همگانی دیگر )که نمایش آثار تحت شرایط و ضوابطی است( به نمایش درمی آیند و هم چنین با آثاری که در مجموعه های شخصی هنری نگهداری می شوند، می تواند متفاوت باشد. بایستی توجه داشت که عنوان “هنر عمومی” دلیلی بر فاقد ارزش بودن اثر نیست؛
چرا که این آثار می بایست علاوه بر ویژگی های زیبایی شناسانه و هنری، به دلیل قرارگیری در مکان هایی که صرفا مخاطب خاص ندارند بلکه با توده مردم مواجه هستند، سعی در افزایش سواد بصری و حس زیبایی شناسانه مخاطبان خود نیز داشته باشند . (www.architect.nemoneh.com)
شهر با همه زیبایی‌ها و زشتی‌هایش زندگی روزمره شهروندان را محاصره کرده است و در پسِ هر لحظه‌ای، دیوارهای بلندی اطرافمان بالا می‌رود دیوارهای خاکستری و ساختمان‌های خاکستری که در میان آنها گاهی منظره‌های رنگارنگ دیوارهایی برای چند لحظه هم که شده متوقفمان می‌کنند.اما با این همه در این شهر شلوغ که دغدغه از دقایقش پیداست و همواره همه شبیه به هم می‌شویم، منظر شهر می‌تواند کرانه امنی باشد برای خاطره‌ها، برای سنگ‌تراشه‌ها، تندیس‌ها و نقاشی‌ها.
هنرهای عمومی و تأثیرات آن، جایگاه ویژه‌ای را در هنر معاصر جهان داشته است و اگر با دقت به رویکردها و تحولات هنری معاصر نگاهی بیندازیم به خوبی ارتباط جدیدی را که به موجب این‌گونه آثار هنری با مخاطبان برقرار شده، مشاهده خواهیم کرد. مجسمه‌هایی در ابعاد بسیار بزرگ، نقاشی‌های دیواری، اجراهای هنری در سطح شهر و خیابان‌ها و بسیاری نمونه‌های دیگر مثل پخش فیلم و… همگی در شکل‌گیری روند حال حاضر هنر معاصر بسیار تأثیرگذار بوده‌اند. بسیاری از هنرمندان به جای پرداختن به مخاطبین خاص خود در موزه‌ها و نگارخانه‌ها به ارتباطی گسترده‌تر روی‌ آوردند که در آن نه تنها مخاطبین افرادی دعوت شده به یک نمایشگاه نبودند بلکه در بسیاری موارد اثر هنری با مشارکت آنها تعریف و تکمیل می‌شد. امروزه اما، مجسمه‌ها خالق هارمونی و همنوایی در شهر و در مفهوم وسیع‌تر بیان‌کننده فرهنگ و تمدن در کشور هستند. مجسمه‌ها و سردیس‌ها، نقاشی‌ها و خطاطی‌ها معرف عملکرد و روحیه میدان یا محدوده پیرامون آن یا تداعی‌کننده عملکرد تاریخی یا فرهنگی جامعه هستند. بنابراین هنرهای تجسمی به ارائه شناسنامه‌ای از شهر کمک می‌کنند.
سردر باغ ملی (تصاویر صفحات200الا202) در مقطعی، نماد تهران بوده و در مقطع دیگر، برج آزادی(تصاویر صفحه203 ) و اکنون برج میلاد(تصاویر صفحه 204 ) نماد آن است. به عبارتی با وجود همین سردر باغ ملی است که آن 2 اثر نیز به قوت خود باقی‌اند و این آثار را باید مکمل یکدیگر دانست.
مردم سر در باغ ملی را به‌عنوان نماد تاریخ معاصر تهران و معماری خاص تهران قدیم می‌شناسند. این بنا کار استاد جعفرخان معمار کاشانی است‌. سفت‌کاری‌هایش توسط استاد اسماعیلی‌، ستون‌ها به دست استاد کریم منیژه و کاشی‌های آن نیز توسط مرحوم استاد خاک نگار مقدم ساخته شده است‌.
در نمای خارجی‌، بر کتیبه کاشی‌کاری سردر، اشعاری از ندیم‌الملک به چشم می‌خورد. سردر دارای نقوش کاشی‌کاری شده با نقش دو شیر که تاجی را در میان گرفته‌اند، پلنگ‌، شیر و خورشید و مسلسل است‌. سردر دارای یک سواره‌رو و دو پیاده‌رو در طرفین آن است‌ که هر سه آنها دارای دروازه‌های چدنی است‌. دروازه‌های چدنی بنا نیز در قورخانه تهران توسط استاد محمد علی کرمانی‌، از صنعتگران بنام‌، ساخته شده است‌. یکی از مهم‌ترین اجزایی که ‌شهر را می‌تواند علاوه بر جذاب‌تر شدن برای شهروندان، خاطره انگیز کند، استفاده از هنرهای تجسمی است؛ هنری که ‌سبب می‌شود نه تنها فضای شهر با تمام آشفتگی‌هایش برای رهگذران لطیف‌تر شود بلکه عرصه بسیار مناسبی ‌برای ورود هنر به شهر است؛‌ ایده‌ای که سال‌هاست بسیاری از کلانشهرهای دنیا استفاده از آن را آغاز کرده‌اند. هنگامی که یک کودک در شهر رم متولد می‌شود، در لحظه تولد با تاریخی سه هزار ساله پیوند می‌خورد اما یک کودک تهرانی با حضور در شهری بی‌هویت و بی‌نشانه، با تاریخ روبه‌رو نمی‌شود و دلیل این مسئله هم بی‌توجهی به عناصر بصری انتقال‌دهنده مفاهیم در شهر است. ساماندهی مجسمه‌های شهری از مهم‌ترین نیازهای تهران است. باید با ایجاد بانکی اطلاعاتی، اسامی و مشخصات مجسمه‌ها و سردیس‌های شهر ثبت و حفظ شود. امروزه بحث استفاده از مجسمه‌ها و سردیس‌های شهری و استفاده از امکانات مجسمه‌سازی‌ در طراحی محیط گستره وسیعی پیدا کرده اما متأسفانه این امکانات در شهرهای بزرگ ما به‌ویژه پایتخت استفاده نمی‌شود. .
از زمان استفاده از مجسمه‌ها در شهرها 500 سال می‌گذرد اما هنوز بر سر اینکه مجسمه باید داخل فضای بسته باشد یا در میدان شهر قرار گیرد، بحث است. از آن زمان که در آکادمی هنر فلورانس میان داوینچی و طرفدارانش و میکل آنژ و هواخواهانش کشمکش و منازعه در گرفت، تا الان این سؤال باقی است. هر چند که آن زمان میکل آنژ برنده شد و توانست مجسمه داوود خود را وقیحانه در مرکز شهر فلورانس قرار دهد، ولی اقلیم متغیر و طبیعت ستیزه جوی شمال ایتالیا کارشناسان را متقاعد کرد که مجسمه داوود را به داخل فضای سرپوشیده آکادمی ببرند. با این حال باز هم مجسمه سازانی چون میکل آنژ در آرزو و خلق یک مجسمه هنری عظیم در معرض دید عمومی هستند.
آنهایی که معتقدند هنر، مرتبه‌ای والاتر از آن دارد که خود به میان مردم رفته و ارزش درونی‌‌اش را به همگان ثابت کند، گالری‌ها و موزه‌ها را مکان مناسبی برای ارائه آثار هنری می‌دانند. اما گروهی دیگر به‌دنبال گسترش یک هویت عمومی و رشد و تعالی معنویات جامعه از طریق هنر عام بوده و تأثیر هنر را بر تغییر رفتار اجتماعی امری مهم و انکارناپذیر می‌دانند. گر چه در حال حاضر مردم برای دیدن آثار هنری و درک هویت تاریخی ملی خود تنها به موزه اکتفا می‌کنند زیرا در شهر آثار هنری آنقدر کم است که یا باید به‌دنبال آن به نقطه‌های جنوبی شهر رفت یا اینکه خیابان به خیابان یا میدان به میدان شهر را زیر پا گذاشت. این در حالی است که اکنون همراه با پروژه‌های جدید در حال ساخت هیچ اثر هنری با آن ساخته نمی‌شود تا هویت آن را نشان دهد. تونل توحید یکی از همین پروژه‌هاست که به تازگی افتتاح شده است. فکر اینکه چند دهه بعد اگر کسی از آن گذرکند نخواهد فهمید که در چه سالی ساخته و افتتاح شده است آدمی را به فکر فرومی‌برد، در حالی که بناهای ساخته شده قدیمی که قدمتی بسیار دارند را با توجه به آثار تجسمی آنها می‌توان به راحتی تشخیص داد که در چه زمانی و توسط چه کسانی ساخته شده‌اند. سر در باغ ملی یکی از همین نمونه‌هایی است که به راحتی می‌توان هویت آن را تشخیص داد. از این‌رو وقتی جامعه شناسان شهری و معماران و طراحان فضاهای عمومی در شهرهای مدرن می‌خواهند به مسئله کمبود هویت قومی و ایجاد تفاهم بین اقشار مختلف ساکن در شهرها بپردازند، به سرعت به راه حل باستانی می‌رسند؛ یعنی مجسمه در میادین که همانا بازگوکننده هویت در شهرهاست. در واقع فضاهای عمومی و مهم‌ترین آنها یعنی میدان، بهترین مکان برای نصب مجسمه‌ در شهرهاست. این فضاها می‌تواند ورودی یک ساختمان بلندمرتبه باشد یا تقاطع چند خیابان اصلی و فرعی. در هر کدام از گزینه‌های شهری که مجسمه در آنجا قرار می‌گیرد باید 2اصل کاربری مجسمه و هویت بخشی آن تأمین شود تا مجسمه‌های شهری امکانات بالقوه خود را برای مردم یا همان مخاطب عامشان بروز دهند. مجسمه‌ها در محل‌های گذر عامل‌های ایستگاهی تلقی می‌شوند که به واسطه‌ آنها و مرتبه هنری‌شان هر کدام ارتباط خاصی با عابران برقرار می‌سازند. تعدادی از مجسمه‌ها حکم شناسنامه هویتی یک‌ملت یا ساکنان یک شهر را به‌خود می‌گیرند؛ کارکردی که در گذشته طاق‌های نصرت به‌عهده داشتند.
مجسمه‌ها گاهی یادآور پیروزی‌ها و دلاوری‌های یک قوم محسوب شده و سمبلی تجسمی از نسلی به آیندگان هستند. مجسمه‌های تفکر برانگیز، مجسمه‌هایی که روحیه‌ طنز یا شادی را در مخاطب ایجاد می‌کنند، مجسمه‌هایی که انسان‌ها را به لحظه‌ای ایستادن و نگاه کردن، دعوت می‌کنند تا شتاب پرگذر زندگی شهری بر رفتار آنها مسلط نشود و آثاری که فقط بازگوکننده هنر هستند، همگی در برگیرنده یک ایده کلی و مهم در زندگی شهری قلمداد می‌شوند و آن ارائه یک هویت مشترک به ساکنانی متفرق است. کشور ایتالیا پیوند دیرینه‌ای با هنر مجسمه‌سازی‌ دارد و از گذشته‌های دور تا به امروز هنرمندان مجسمه‌ساز و پیکرتراش بسیاری را در دل خود پرورانده است. امروز اگر نامی از هنر مجسمه‌سازی‌ به میان می‌آید ابتدا کشور ایتالیا و آثار هنرمندان بی‌بدیل آن به اذهان متبادر می‌شود.
ایتالیا می‌خواهد برای همیشه زیبایی‌اش را حفظ کند و بر آن بیفزاید، بنابراین هر ساله در شهرهای مختلف این کشور سمپوزیوم‌های بین‌المللی مجسمه‌سازی مختلفی برگزار می‌شود و هنرمندان سراسر دنیا را برای هر چه زیباتر کردن شهرهای خود فرامی‌خواند تا با استفاده از ابزار و مصالح مختلف بر غنای هنری شهرهای خود بیفزاید، چرا که می‌داند برپایی این سمپوزیوم‌ها گذشته از زیبایی شهرها و جلب هر چه بیشتر گردشگران سراسر دنیا، به رشد و توسعه اقتصادی نیز کمک می‌کند.
تنها صف‌های کیلومتری در برابر کلیساها و معابد باستانی رم نیست که از گردشگران خارجی تشکیل شده است. گردشی در شهرهای این کشور شما را با دنیایی از نبوغ هنری هنرمندان مواجه می‌کند. تندیس شگفت انگیز داوود و موسی، مجسمه‌های مرمرین و… هیچگاه دیدگان مشتاق تماشاگران را خسته نمی‌کند. البته هنر مجسمه‌سازی‌ این کشور در حد دوران باستان و عصر رنسانس باقی نمانده است و امروز اکثر کشورهای جهان با اشکال و احجام گوناگونی آراسته شده‌اند تا فضای خشک شهری را تلطیف کنند. www.iransculpture.ir
2-1- هنرهمگانی:
مجسمه سازی در ابعاد بزرگ، که غالباً از اسب های برنزی پارک ها وپیکره های عمومی گذشته، بسیار دور است، اخیراً به جز همیشگی فرهنگ چشم اندازه های شهری تبدیل شده است. در واقع این نوزایی معاصر هنر همگانی نخستین تجدید حیات عمده هنر شهری در پنجاه سال گذشته است.
از پیش از جنگ جهانی اول، که مکتب هنری نئوکلاسیک چشم اندازها را با مجسمه های عمومی لبریز میساخت، فعالیت هنری تا بدین حد چشمگیر نبوده است. گذشته از تجربه ای اندک با مایه های اجتماعی در نقاشی دیواری، که در دهه چهل توسط برنامه هنر دولتی دبلیو پی ای رهبری شد مفهوم هنر همگانی تا حد زیادی خفته ماند.محبوبیت امروزین مجسمه سازی همگانی در واقع ریشه در دهه پنجاه داشت. وقتی مجموعه چشمگیر مجسمه های بزرگ و جوش داده دیوید اسمیت به صحنه هنر پا گذاشت،(تصاویر صفحات 198و199) مردم به قدرت هیجان انگیز اثر هنری در ابعاد بزرگ و درهوای آزاد آگاهی یافتند. عادت اسمیت در مورد گذاشتن آثار کامل شده و در محوطه های باز و وسیع اطراف استودیویش در بولتن لندینگ در ایالت نیویورک، برخی از روسای موزه ها وکارمندان عالی رتبه را متقاعد ساخت که این نوع هنر می تواند به صورتی موثردر بیرون از دیوارهای موزه عمل کند. در واقع این سازه های بزرگ و براق از فولاد ضدزنگ همتای نقاشی پرتحرک و اکسپرسیونیستی انتزاعی آن دوران در مجسمه سازی فقط می توانست در هوای آزاد متصور شود. در اواسط دهه شصت مجسمه سازی در ابعاد بزرگ به راه افتاده بود، بسیاری از هنرمندان اکنون دیگر با بسیاری از مواد صنعتی قطعات بزرگی می ساختند ، اما استقبال عامه از این هنر و نظام پخش آنها همچنان ناقص بود. مردم برای تفکر و دریافت میزان و معنای احتمالی این آثار پر راز و رمز، نیاز به زمان داشتند. (هواردجی، اسماگولا، 1381، 21- 22)

دسته بندی : پایان نامه ارشد

پاسخ دهید